InfoNu.nl > Zakelijk > Onderneming > Organiseren en arbeidsverdeling

Organiseren en arbeidsverdeling

Organiseren is het creëren van een structuur van relaties tussen het personeel, waardoor zij de organisatiedoelstellingen behalen. Arbeidsverdeling is een noodzakelijke voorwaarde. We maken onderscheid tussen horizontale en verticale arbeidsverdeling (horizontale of verticale differentiatie).

Organiseren

De functie “organiseren” is erop gericht een structuur van relaties tussen het personeel te creëren, waardoor zij in staat zijn de geplande doelen te bereiken.

Redenen voor organiseren en organisatiestructurering

Mensen organiseren zich om de volgende redenen:
  • Het bereiken van synergie.
  • Het voorkomen van de duplicatie van middelen (schaalvoordelen)

Als mensen eenmaal opereren in organisaties, moet er een organisatiestructuur worden ontworpen, vanwege de volgende redenen:
  • Het instellen van lijnen van autoriteit en hiërarchie
  • Het bewerkstelligen van goede communicatie

Arbeidsverdeling

Motieven voor arbeidsverdeling

  • Bij het bepalen van de arbeidsverdeling kan men zich laten leiden door de volgende motieven:
  • Bestuursmotief: de organisatie moet bestuurbaar blijven en er moet toezicht zijn op de uitvoering van taken.
  • Kostenmotief: de arbeidsverdeling moet zo efficiënt mogelijk werken.
  • Gedragskundig motief: de taken moeten de werknemer de mogelijkheid tot ontplooiing bieden.
  • Maatschappelijk motief: maatschappelijke eisen waar men rekening mee houdt met taakverdeling (normen, waarden, wetgeving)

Taken

Wat is een taak?

Een taak is de bevoegdheid, maar ook de plicht, van iemand om een bepaalde activiteit uit te voeren. De taak bestaat uit meerdere handelingen en procedures.

Om tot een geschikte taakdefinitie te komen, moet de taak aan de volgende voorwaarden voldoen:
  • De taak is op het niveau van de uitvoerder
  • De taak vormt een logisch, overzichtelijk en afgerond geheel.
  • De taak biedt de werknemer de mogelijkheid tot ontplooiing en is niet te eentonig.
  • De taken van een werknemer bevatten geen tegenstrijdigheden.

Men kan de productieomgeving niet altijd aan de mens aanpassen. Daarom heeft de gedragskundige benadering (Herzberg) een aantal oplossingen bedacht om werknemers gemotiveerd te houden:
  • Taakverruiming (job enlargement)
  • Taakroulatie (job roulation)
  • Taakverrijking (job enrichement)

Functie: Wat is een functie?

Een functie is het geheel wat taken die iemand moet uitvoeren. Om een functie te kunnen omschrijven, past men de functieanalyse toe, die bestaat uit de “4 A’s”:
  • Arbeidsinhoud
  • Arbeidsomstandigheden
  • Arbeidsverhoudingen
  • Arbeidsvoorwaarden

Functieanalyse

Voor het maken van een functieanalyse kan men gebruik maken van een aantal methodes, zoals observeren, de expertmethode, een interview, vragenlijst, dagboek.

Verticale en horizontale arbeidsverdeling

Verticale differentiatie is een opdeling van arbeid in verticale zin. Een medewerker met een bepaalde functie krijgt iemand onder zich om hem te helpen. Er is sprake van een hiërarchisch verschil. Als bij verticale differentiatie bevoegdheden en verantwoordelijkheden worden overgedragen aan een lager niveau, spreekt men van het delegeren van taken.

Centralisatie houdt in dat alle macht bij de centrale top van de organisatie ligt en dat er weinig gedelegeerd wordt. Decentralisatie is het omgekeerde van centralisatie.

Horizontale arbeidsdeling of horizontale differentiatie houdt in dat er voor een uitbreiding op gelijkwaardig niveau voor de uitvoering van taken wordt gekozen.
© 2011 - 2019 Rebeccahoogers, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Economie: de mens als consument en producentEconomie: de mens als consument en producentUitleg over de vraag: Wat is economie? In dit artikel leggen we het 6de antwoord uit: Economie en de mens als consument…
CultuurcommunicatieCultuurcommunicatieEr is een relatie tussen cultuur, strategie, structuur en communicatie. Cultuurcommunicatie speelt een belangrijke rol i…
Soorten organisatiestructurenIedere organisatie heeft een bepaalde organisatiestructuur. We onderscheiden de lijnorganisatie, de lijn-staforganisatie…
Geld als ruilmiddelGeld als ruilmiddelGeld is in onze economie het hulpmiddel om de ruil van goederen en diensten te vergemakkelijken. Een functie van het gel…
Organisatiestructuren, horizontaal of verticaal inrichtenEen organisatiestructuur is de wijze waarop een organisatie is ingericht. De organisatiestructuur geeft duidelijkheid ri…
Bronnen en referenties
  • Organisatiekunde - P. Thuis

Reageer op het artikel "Organiseren en arbeidsverdeling"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Rebeccahoogers
Gepubliceerd: 25-09-2011
Rubriek: Zakelijk
Subrubriek: Onderneming
Bronnen en referenties: 1
Schrijf mee!