Bent u privé aansprakelijk bij een faillissement?

Regelmatig hoor je zeggen dat een faillissement niet zo erg is, omdat je er van leert en je het de volgende keer vast beter zult doen. Sommige grootverdieners in de wereld hebben het vak geleerd door eerst eens failliet te gaan. Een vraag hierbij is of u ook privé aansprakelijk kunt worden gesteld. Hoe zit het met de bestuurdersaansprakelijkheid.

Rechtsvorm

Bij een faillissement komt het hele vermogen van een onderneming in het vizier. Of ook uw persoonlijk privévermogen kan worden aangesproken hangt af van de gekozen rechtsvorm en de mate van aantoonbaar persoonlijk onbehoorlijk bestuur:

• De eenmanszaak. Het antwoord hier is volmondig ja. Er wordt beslag gelegd op het gehele vermogen, ook het privé-vermogen van de eigenaar,
• De Vennootschap Onder Firma, VOF. Het zelfde laken een pak. Alle vennoten worden failliet verklaard en de privé-vermogens vallen binnen de afwikkeling van het faillissement van de zaak. Uitzonderingen zijn de gevallen waarbij de vennoten geen natuurlijke personen zijn,
• De Commanditaire Vennootschap, CV. Net zoals bij de VOF geldt dat als de beherende vennoten natuurlijke personen zijn, hun privé-vermogens onder het faillissement vallen. De stille vennoten echter lopen alleen risico voor het bedrag dat zij in de CV hebben gestoken. Denk hierbij ook aan de risico’s van een vastgoed CV,
• De rechtspersonen, zoals de BV's, NV's, verenigingen, coöperaties en stichtingen. In beginsel wordt bij een faillissement van een rechtspersoon alleen het vermogen van de rechtspersoon getroffen. De BV gaat failliet en niet de bestuurder van een rechtspersoon. In beginsel dus, tenzij er voldoende redenen zijn om ook een bestuurder persoonlijk op zijn vermogen aan te spreken.

Een rechtspersoon en toch aansprakelijk

Er kunnen moverende redenen zijn om naast de rechtspersoon zelf, ook de bestuurders van een rechtspersoon persoonlijk aansprakelijk te stellen. Ik noem er een aanta.:

Bestuurdersaansprakelijkheid: onbehoorlijk bestuur

Onder het begrip “onbehoorlijk bestuur” valt een batterij aan mogelijkheden. Let wel, of sprake is van onbehoorlijke bestuur moet waterdicht worden aangetoond. Bovendien moet het in voldoende mate de oorzaak zijn geweest van het faillissement:

1. U kunt denken aan onrechtvaardige persoonlijke verrijking ten nadele van de schuldeisers,
2. Het ontbreken van een behoorlijke boekhouding,
3. Het niet deponeren van jaarstukken,
4. Het bewust aangaan van verplichtingen die de rechtspersoon niet kan nakomen. Bijvoorbeeld het afsluiten van een lening waarvan je als bestuurder weet dat de rentebetalingen en/of aflossingen gewoonweg onmogelijk zijn. Of het aangaan van andere verplichtingen die absoluut niet zijn na te komen,
5. Het als bestuurder achterhouden van de kennis van strafbare feiten of het onvoldoende ingrijpen om deze feiten te stoppen of voorkomen, en
6. Wanneer belastingen of premies niet kunnen worden betaald. Het bestuur van de rechtspersoon moet dit goed gemotiveerd binnen twee weken aan de belastingdienst of UWV melden. Gebeurt dit niet, dan kan het bestuur worden aangesproken op zijn persoonlijke aansprakelijkheid.

U bent feitelijk een bestuurder

Dit fenomeen doet zich voor, wanneer u niet in naam een bestuurder bent, maar in de praktijk wel bestuurderstaken uitvoert. Ook dan kunt u onder bepaalde omstandigheden privé worden aangesproken.

U hebt privé meegetekend

Soms gebeurt het dat een bank eist dat een bestuurder privé meetekent en daarmee ook persoonlijk borg staat voor het geval dat het fout mocht gaan.

Bewijsmateriaal

Of de bestuurder van een rechtspersoon ook daadwerkelijk persoonlijk zal worden aangesproken hangt sterk af van het bewijsmateriaal. Er zijn steeds vaker pogingen om onbehoorlijk bestuur aan te tonen. Bekende recente zaken zijn de zogenaamde boekhoudfraudezaken bij AHOLD en ENRON.

Slot

Waar u zich ook niet in moet vergissen is dat de persoonlijke aansprakelijkheid direct na de oprichting van een rechtspersoon tot stand komt. Wordt de nieuwe rechtspersoon niet direct na de oprichting ingeschreven in het handelsregister, dan is iedere bestuurder naast de rechtspersoon hoofdelijk aansprakelijk. Laat u zich goed over deze materie informeren, want dat kan veel problemen voorkomen. © 2007 - 2009 Zeemeeuw, gepubliceerd in Onderneming (Zakelijk) op 06-07-2007, laatst gewijzigd op 06-03-2009. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Zeemeeuw is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• De rechtspersoon; hoofdelijke aansprakelijkheid vervalt: Naast personen van vlees en bloed bestaat er ook een rechtspersoon. Een rechtspersoon is natuurlijk geen menselijk persoon, maar vervult in het bedrij…
• De doorstart van een bedrijf bij faillissement: Wanneer de vervelende situatie van een faillissement zich voordoet, zijn er soms nog zoveel gezonde onderdelen binnen het bedrijf dat een doorstart kan worden…
• John Riston, topman Ahold: Na vier jaar Anders Moberg, zal vanaf December 2007 geleidt worden door een nieuwe topman. Wederom geen Nederlander, maar wel de Englsman John Riston. In 2006 kwam hij bij Ahold we…
• De vennootschap onder firma (VOF) en de commanditaire venn: "De vennootschap" is een special die u wegwijs maakt in de elementaire beginselen van de Belgische vennootschappen. De grote principes zijn enerzij…
• Juridische ondernemingsvormen: Als startende ondernemer kom je op het punt dat je je gaat afvragen voor welke juridische ondernemingvorm je gaat kiezen. Iedere juridische ondernemingvorm heeft zijn voordelen…