Collegial management

Er bestaan verschillende manieren om doelen te bereiken, en zo ook verschillende manieren van management. Collegial management uit zich als een besturingsconcept waarbij wordt gewerkt met managementteams die gezamenlijk één verantwoordelijkheid hebben. Dit artikel bespreekt het begrip, de voorwaarden en de toepassing ervan.

Voorbeeld

Een gemeente is onderverdeeld in verschillende onderdelen. Ieder onderdeel wordt vertegenwoordigd door een team. Gezamenlijk hebben deze teams verantwoordelijkheid over het reilen en zeilen van het gemeentelijk apparaat. Zij moeten onderwerpen juist verdelen en soms opsplitsen. Alle managementteams samen dragen een beleid uit.

Het begrip

Collegial management is een besturingsconcept waarbij wordt gewerkt met collegiale managementteams die gezamenlijk een integrale verantwoordelijkheid hebben. Anders gezegd: de macht wordt verdeeld onder sommige of alle leden van de organisatie, die een gemeenschappelijke gedeelde mening moeten hebben over de doelstellingen van de organisatie. Collegiaal management kan worden gedefinieerd als een model dat veronderstelt dat organisaties tot op zekere hoogte op basis van consensusvorming beleid bepalen en besluiten nemen. Het team als geheel is dus verantwoordelijk voor het totale resultaat en binnen het team hebben de leden een eigen verantwoordelijkheid voor specifieke portefeuilles.

Toepassing

En hoe brengt men goedfunctionerend collegial management in de praktijk? En hoe is te voorkomen dat de voorgestelde vernieuwingen en verbeteringen niet stranden in een circuit van eindeloze overleggen? Een aantal voorwaarden biedt hier een antwoord op:

• Het collegiaal managementmodel werkt het best in een omgeving waar sprake is van een stabiel, goed functionerend team, bij voorkeur met personen die al langere tijd werkzaam zijn bij de organisatie.
• Het beloningssysteem moet aansluiten bij de aangepaste verantwoordelijkheden en bevoegdheden.
• Het model vereist een flexibel personeelssysteem; dit moet flexibel genoeg zijn om de aanpassingen in de functiebeschrijvingen gemakkelijk aan te kunnen brengen.
• Collegiaal management komt het best tot zijn recht in een cultuur waar al een bepaalde mate van democratie bestaat.
• Structuur en besturing dienen eenduidig te zijn; een heldere structuur met duidelijke verantwoordelijkheden en bevoegdheden is essentieel.
• De ontwikkeling van vaardigheden dient gelijk op te lopen met de invoering van het nieuwe managementmodel.
• De cultuur moet aangepast worden door voorbeeldgedrag en moet gestimuleerd worden.
• De medewerkers mogen niet uit het oog verloren worden. Zij moeten betrokken raken bij het proces.
• De achterliggende doelstellingen moeten in de gaten gehouden worden; de invoering van een nieuw managementmodel is een verandering, maar is niet de doelstelling van die verandering.
• Er moet geïnvesteerd worden in een duidelijke informatie-infrastructuur, waardoor alle partijen voldoende toegang hebben tot actuele en relevante informatie.