Liquiditeit- solvabiliteit- rentabiliteit en activiteitratio

Een samenvattend artikel over alle ratio's die gebruikt worden bij het beoordelen van jaarrekeningen. Een handig en beknopt overzicht met de ratio's en de vuistregels voor de interpretatie van de ratio's.

Balansbeoordeling

Een beoordeling van de balans kan door middel van verschillende ratios van balansposten te berekenen. Een aantal vuistregels voor het beoordelen van ratio's is:

• Current ratio moet groter dan twee zijn
• Quick ratio moet groter dan één zijn
• Debt ratio mag niet boven de 80% uitkomen
• Met moet altijd over positief nettowerkkapitaal beschikken
• Rentabiliteit totaal vermogen moet altijd boven de rentabiliteit vreemd vermogen liggen
• Omloopsnelheid; de gemiddelde voorraad wordt x keer per jaar omgezet

Let erop dat dit vuistregels zijn. Voor elke organisatie kan het ander zijn en door boekhoudkundige slimmigheidjes kun je een heel ander beeld geven van de werkelijkheid, dan dat het is. Het is goed om naast de ratio's ook te kijken hoe het er in de onderneming aan toe gaat.

Liquiditeitsratio’s

De liquiditeitsratio is een ratio dat laat zien in hoeverre een bedrijf op korte termijn aan alle betalingsverplichtingen kan voldoen. De ratio laat zien hoe de kasstromen zijn van de onderneming en de verhouding tussen het geld wat de onderneming bezit door vlottende activa en de betalingsverplichtingen van de vlottende passiva. De meest gebruikte ratio's zijn:

• Current ratio: vlottende activa/ vlottende passiva
• Quick ratio: (vlottende activa – voorraden)/ vlottende passiva
• Nettowerkkapitaal = omzetafhankelijke vlottende activa – omzetafhankelijke vlottende passiva

Solvabiliteitratio’s

Een solvabiliteitratio geeft aan in hoeverre de organisatie in handen is van financierders. De ratio's geven vergelijkingen aan van de passivakant van de balans tussen de verscheidene vermogingsvormen.

• Procentueel aandeel EV: (eigen vermogen/ totaal vermogen) * 100%
• Debt ratio: vreemd vermogen/ totaal vermogen
• Debt to equity: vreemd vermogen/ eigen vermogen
• Interest coverage ratio ICR: winst voor rente en belasting/ rente
• Fixed charges coverage ratio FCCR: (winst voor interest en belastingen + afschrijvingen + vaste verplichtingen)/ (rente + aflossing + vaste verplichtingen)

Rentabiliteitsratio’s

De rentabiliteitsratio's laten zien welke vergoeding de investeerders krijgen voor hun geinvesteerde vermogen en welk rendement de onderneming op haar eigen vermogen haalt. De rentabiliteitsratios worden uitgedrukt in procenten.

• Rentabiliteit totaal vermogen: (winst voor rente en belasting/ totaal vermogen) * 100%
• Rentabiliteit eigen vermogen: (nettowinst/ eigen vermogen) * 100%
• Rentabiliteit vreemd vermogen: (rente/ vreemd vermogen) * 100%

• Basisrentabiliteit = (1 – t) x (RTV
• Financieringsbijdrage = (1 – t) x (RTV – RVV) * (VV/EV)
• Rentabiliteit eigen vermogen = basisrentabiliteit + financieringsbijdrage

• Hefboomfactor REV = (1 – t) x (RTV + (RTV – RVV) * (VV/EV)

Afkortingen:

• REV = Rentabiliteit eigen vermogen
• RVV = Rentabiliteit vreemde vermogen
• RTV = Rentabiliteit totale vermogen (REV + RVV)
• t = rentepercentage

Activiteitsratio’s

Binnen ondernemingen bestaan er veel activiteiten. Om de activiteiten te controleren en in goede banen te leiden, kan het verstandig zijn om er ratio's op los te laten. Zo is makkelijk te zien welke producten snel verkopen en welke juist niet. Je kunt ook de kredietduur van de debiteuren berekenen en eventueel acties ondernemen om vermogen eerder binnen te krijgen. De volgende ratio's zijn veel voorkomende ratio's:

• Opslagduur voorraad: voorraad/omzet * 360 dagen
• Omloopsnelheid totaal vermogen: omzet/ totaal vermogen
• Omloopsnelheid voorraad: omzet/voorraad
• Omloopsnelheid debiteuren: omzet/debiteuren
• Kredietduur debiteuren: debiteuren/omzet * 360 dagen
• Omloopsnelheid crediteuren: inkopen op rekening/ crediteuren
• Kredietduur crediteuren: crediteren/inkopen op rekening * 360 dagen