BIBOB, vergunning intrekken door de Wet BIBOB

Bestuurorganen hebben met de Wet BIBOB een extra instrument om de integriteit van een aanvrager van een vergunning of subsidies grondig te checken. Een negatief advies is meestal definitief. De wet BIBOB is omstreden doordat de privacy nogal eens in het geding is. Toch wordt de reikwijdte van deze wet verder uitgebreid.

Yab Yum

De bekendste seksclub van Nederland, Yab Yum, moet in Amsterdam zijn deuren sluiten. Burgemeester Job Cohen baseert zich met zijn besluit tot sluiting op een advies van het Bibob-bureau. Maar het is niet de eerste keer dat een advies van het Bibob bureau tot sluitingen leidt, en er zullen er ongetwijfeld meerdere volgen. Daarom onderstaand meer over de BIBOB regelgeving.

Wet BIBOB

Wet BIBOB staat voor Wet Bevordering Integriteit Beoordelingen door het Openbaar Bestuur. Dankzij deze wet hebben bestuursorganen een instrument om de integriteit van aanvragers van vergunningen en subsidies te toetsen. De wet is van toepassing op drie sectoren:

• Vergunningen,
• Subsidies, en
• Overheidsaanbestedingen op het vlak van milieu, bouwen en ict.

Het gaat dus niet alleen om seksclubs, maar de Wet BIBOB reikt veel verder.

Nieuwe opsporingsmethoden

De Wet BIBOB is een uitvloeisel van de Parlementaire Enquêtecommissie Opsporingsmethoden, de commissie Van Traa. Tot de commissie Van Traa was het zo dat alleen de politie, aanverwanten diensten en het Openbaar ministerie een een rol speelden bij de bestrijding van allerlei soorten van criminaliteit. De Wet BIBOB geeft een nieuw bestuurlijk instrument, om in te grijpen. Een gemeente mag slechts zeer beperkt beschikken over gegevens uit gesloten gegevensbronnen als van de politie, de belastingdienst, zwart geld en zo verder. Het landelijk Bureau BIBOB heeft wél toegang tot deze vertrouwelijke informatie en speelt in het geheel een cruciale rol.

Bureau BIBOB

Bureau BIBOB voert op grond aan de Wet BIBOB desgevraagd integriteitscreeningen uit ten behoeve van ondermeer de Verklaring omtrent gedrag voor Natuurlijke Personen en Rechtspersonen, de Verklaring van geen bezwaar bij de oprichting van N.V.'s en B.V.'s en verzoeken om gratie. Het tarief voor een BIBOB advies wordt is vastgesteld op € 500 per advies in het kader van aanvragen voor vergunningen en subsidies en € 500 per te onderzoeken eenheid, met een maximum van €5.000 per advies in het kader van aanbestedingen. Het Bureau BIBOB, dat valt onder het Ministerie van Justitie, bestaat momenteel uit 28 medewerkers. Uit een recent evaluatieonderzoek van Berenschot blijkt dat tussen 2003 en medio 2006 maar liefst 193 adviezen zijn uitgebracht.

Advies bureau BIBOB

Het tarief voor een BIBOB advies wordt is vastgesteld op € 500 per advies in het kader van aanvragen voor vergunningen en subsidies en € 500 per te onderzoeken eenheid, met een maximum van € 5.000 per advies in het kader van aanbestedingen. Dit advies dat dus verstrekkende gevolgen kan hebben, wordt nooit gedetailleerd openbaar gemaakt. Daar komt nog bij dat de bestuursrechter het BIBOB-advies slechts marginaal toets. Het besluitende bestuurorgaan wordt zo veel beoordelingsruimte gelaten. Het verbaast dan ook niet dat de bestreden beslissingen van bestuursorgaan in bijna alle gevallen stand houden. In het geval van Yab Yum hoeft de gemeente Amsterdam alleen maar aannemelijk te maken dat het BIBOB besluit op goede gronden is genomen, en het BIBOB onderzoek tot de noodzaak van sluiting heeft geleid. Details zijn verder niet nodig. Sterker nog het BIBOB onderzoek wordt gekwalificeerd als strikt geheim. Zelfs de bezwaar- en beroepscommissie van de gemeente zelf mag het advies niet inzien, aldus een recente uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.

Wet BIBOB uitgebreid

Begin december 2008 kondigen de ministers van Binnenlandse Zaken en Justitie in een brief aan het parlement aan, dat de wet BIBOB wordt uitgebreid. Ook kopers en verkopers van vastgoed en grond, exploitanten van speelautomatenhallen en eigenaren van headshops zullen onder de wet gaan vallen.

Slot

Met de Wet BIBOB hebben bestuursorganen een krachtig instrument in handen om in te grijpen. Ook al gebeurt dit ingrijpen waarschijnlijk integer, het geheime karakter van de operatie is weinig bevredigend. En dat zal waarschijnlijk steeds meer gaan knellen, omdat steeds meer bestuurorganen een beroep op de Wet BIBOB blijken te doen. De omvang van het bureau BIBOB lijkt daarbij momenteel de voornaamste beperkende factor. © 2007 - 2009 Zeemeeuw, gepubliceerd in Juridisch (Zakelijk) op 29-11-2007, laatst gewijzigd op 04-12-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Zeemeeuw is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen

• De belastingdienst, de belastingdienst en zwart geld: Hoewel niemand het precies weet, wordt de hoeveelheid aan zwart geld in Nederland geschat op 4,5 miljard euro. Een enorm bedrag waar de belastingdienst g…
• Belastingdienst, Dwangsom zwartspaarders Luxemburg: Zwartspaarders in Luxemburg. Onlangs werd bekend, dat er een draaiboek is om zwart spaarders bij de Van Lanschot Bank te Luxemburg te pakken. Nu dreigt de…
• De belastingdienst, zwart geld bij een spaarbank: Zwart geld en de Belastingdienst. Om de zoveel tijd staan de media weer bol van verhalen over zwart geld. Soms worden big shots gepakt, vaak ook de kleinere…
• De belastingdienst, de belastingdienst en de inkeerregeling: Zwart geld is in feite dood geld, als je er onvoldoende bij kunt komen. Misschien rendeert het wel op een buitenlandse rekening, maar echt van het…
• Belastingdienst & tweede huis in het buitenland: Elk jaar kondigen ze bij de Belastingdienst aan waarop ze de belastingaangifte extra zullen controleren. Bij de aangifte over 2007 was dat het tweede huis en…