Diversen en Conflictmanagement

Conflictmanagement: Voorwaarden voor een conflict (deel 4)

Infoteur: Sophocles

Wanneer overkoepelende belangen ontbreken of er onvoldoende of onjuiste informatieverwerking mogelijk is kunnen deze voorwaarden de aanleiding zijn voor een conflict.


Voorwaarde 5

Overkoepelende belangen ontbreken, d.w.z. zij ontbreken of worden in onvoldoende mate herkend.
Individueel egoïsme of egocentrisme, groepsegoïsme of -egocentrisme treedt zeer frequent op. De belangen van het eigen onderdeel krijgen een exclusief gewicht, de belangen van het omvattend geheel, waartoe dit onderdeel behoort,worden over het hoofd gezien, licht gewogen of zelfs ontkend.

Voorbeelden voor voorwaarde 5

Voorbeeld:
De vliegers van een vliegtuigmoederschip bekritiseerden gedurende een lange periode, waarin het schip deel uitmaakte van een konvooibeschermingsoefening, de zeedienstleiding omdat die Volgens hen uitsluitend bezig was met de vaarproblemen van het schhip. Zij meenden dat de belangen van hun eigen onderdeel, sterk werden verwaarloosd. Met name ten gevolge van enkele ongevallen was het antagonisme groot, zij het dat een manifest conflict in het kader van de militaire organisatie was uitgesloten.

Op identieke wijze meende de bemanning van de machinekamer dat de belangen van haar onderdeel onvoldoende werden meegewogen door de hoogste leiding (= de zeedienstleiding). Deze -latente - spanningen benadeelden de coördinatie tussen de onderdelen.

Uit het voorafgaande voorbeeld blijkt, dat de formulering ‘met z’n allen op één schip zijn’, die wordt gebruikt om een vanzelfsprekend gemeenschappelijk overkoepelend belang aan te duiden, niet altijd vanzelf spreekt!

Voorbeeld:
In een organisatie had men veel energie besteed aan het tot ontwikkeling brengen van een groep ‘veelbelovende jongeren’. Men had echter niet voorzien dat in een bepaald stadium van de ontwikkeling deze jongeren zouden beschikken over een hoog aspiratieniveau en een idem bekwaamheidsniveau, zonder dat er voldoende uitloopmogelijkheden voor hen waren. De onderlinge concurrentie nam scherpe vormen aan en leidde tot flinke spanningen. Een aantal van de op hoge kosten ten laste van het bedrijf ontwikkelden zocht daarna zijn heil elders.

Voorbeeld:
In de top van een organisatie was het leiderschap verdeeld over de vraag hoe sterk de positie van de organisatie was. Een deel van het leiderschap meende dat de overlevingskans als gering te taxeren was, tenzij er door een gezamenlijke, enorme krachtsinspanning van allen bijzondere prestaties zouden worden geleverd. Sommigen echter behartigden de eigen belangen met meer inzet dan de belangen van het geheel. Zij pleitten voor het vrij baan geven aan juist hun eigen afdeling, als middel bij uitstek om de crisis te boven te komen. Weer een ander zag geen crisisverschijnselen en stelde dat hij al zijn tijd nodig had om op lange termijn de ontwikkeling van zijn eigen afdeling te plannen. Dit leidde tot enkele manifeste, hevige conflicten.

Voorwaarde 6

Onvoldoende en/of onjuiste verwerving en/of onjuiste verwerking van informatie:
Onvoldoende communicatie in het desbetreffende sociale systeem.

Communicatietekorten zijn vaak een bron van conflicten. Honderden jaren geleden stelde Spinoza dat het moeilijk is de eigen gedachten uit te drukken en de bedoelingen van anderen goed te begrijpen. In een aantal gevallen blijkt dat twee partijen in conflict komen louter omdat zij uitgaan van verschillende informatie die zij toevallig ter beschikking hebben.

Dit heeft wel geleid tot een naïef optimisme (bijvoorbeeld van de zogenaamde ‘Human Relations School’): men hoeft verschillende conflictpartijen slechts om de tafel te krijgen en de zaken te laten uitpraten en alles komt voor elkaar. Dit is niet zo, met name niet als belangentegenstellingen in feite bestaan (zie definitie van conflict). Dan komen bij een ronde-tafelbenadering deze belangentegenstrijdigheden pas goed in het vizier, zodat de zaak dan goed vastvriest.

Ook lopen in een aantal gevallen het verwerven en het verwerken van communicatie slecht, juist omdat er een conflict is. Selectieve informatieverwerving en subjectieye informatieverwerking zijn juist gevolgen van een conflict .

Voorbeelden voor voorwaarde 6

Voorbeeld:
In een automatiseringsproject traden grote knelpunten aan de dag tussen de verschillende betrokken subsystemen, zoals produktie, administratie, computercentrum e.d. Er werd besloten alle betrokkenen om de tafel te brengen om zo de problemen uit te praten en op te lossen. Er werden echter geen speciale stappen gedaan om de latente conflicten tussen de onderdelen adequaat te hanteren, om na te gaan van welke informatie zij uitgingen, om het nodige informatiebestand aan allen ter beschikking te stellen of om communicatieprocedures te plannen. Er ontstond spoedig een Babylonische spraakverwarring, die uitmondde in een hevig conflict (en het project mislukte).

Voorbeeld:
Een organisatie was in overleg met een soort projectgroep bezig de strategie te exploreren en nieuw te ontwerpen. Uit de projectgroep werd op een bepaald ogenblik een commissie van drie leden gevormd om een inventarisatie te maken van alle opvattingen inzake de strategie die in de projectgroep leefden. De opdracht was geformuleerd in een bijeenkomst waaraan leiding, projectgroep en een extern adviseur deelnamen.

De commissie interpreteerde de opdracht echter op een afwijkende manier en ging heel andere activiteiten ontplooien dan de bedoelde. Onder meer raadpleegde de commissie externe mensen en ontwierp een nieuwe organisatiestructuur (waarin opmerkelijk genoeg drie nieuwe, zware posities waren gecreëerd !). Een heftig conflict tussen de drie en de andere projectgroepleden en tussen de drie en de leiding vloeide daaruit voort.
© 2008 - 2009 Sophocles, gepubliceerd in Diversen (Zakelijk) op 08-01-2008. Het auteursrecht van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van Sophocles is vermenigvuldiging van dit artikel verboden. Meer...

Verwante artikelen


Reageer op het artikel "Conflictmanagement: Voorwaarden voor een conflict (deel 4)"


Er zijn nog geen reacties geplaatst op dit artikel.