Werknemers en moderne technologie (BE)

Het is reeds een lange tijd geleden dat men nog zonder GSM kon. Ook is het reeds lang geleden dat alleen grote ontvouwbare kaarten ons de juiste weg toonden. Sinds enkele jaren hebben de GSM, GPS en andere technische snufjes onze leefwereld beïnvloed en dit tot op onze plaats van tewerkstelling.

GSM

Zelden vinden wij nog werknemers die over geen GSM beschikken. Deze worden echter vaak door de werkgever ter beschikking gesteld. Hier rijst de vraag omtrent het gebruik van deze technologieën: indien men zich gemakkelijk de tijdswinst inbeeldt die een GPS voor een transportfirma kan betekenen dan vergeet men misschien dat de werkgever deze technologie kunnen gebruiken om precies de reële tijd te berekenen in verband met de verplaatsingen van hun werknemers.

Kan de werkgever van deze technologie gebruik maken op de wijze die hem het best past?

Onder om het even welke voorwaarden, voor om het even welke doeleinden, zelfs al zijn deze opdringerig? Niet zo zeker.

Wanneer er heden ten dage nog geen enkele wetgeving bestaat welke deze kwestie regelt lijkt het ons desalniettemin dat deze toepassingsvorm onder de wet van 8 december 1992 tot bescherming van de persoonlijke levenssfeer ten opzichte van de verwerking van persoonsgegevens valt. De behandeling van deze gegevens moet, bijgevolg, beantwoorden aan de voorwaarden inzake wettigheid van de verwerking van persoonsgegevens welke door deze wet worden uiteengezet namelijk:

• een bepaald doel, uitdrukkelijk en wettig
• de voorafgaandelijke toestemming van werknemers
• in voorkomend geval, de aangifte van de bezoldiging van de Commissie voor de Bescherming aan het privé – leven.

Doel

Indien het doel van het verzamelen van de gegevens dient voor het optimaliseren van de verplaatsingen en het werk beter te organiseren dan zal men wellicht kunnen aannemen dat deze doelstelling conform de wettelijke bepalingen is. Dit is ook het geval wanneer de constante bewaking van de werknemers bijvoorbeeld uitsluitend tot doel heeft de snelheid of de efficiëntie van de verplaatsingen te meten? Het is niet zeker dat deze bemoeienis als wettig in aanmerking zou worden genomen en dit ten aanzien van de nagestreefde doelen. Bovendien stelt zich de vraag in verband met de instemming van de werknemer. Inderdaad de behandeling van de persoonsgegevens kan niet gedaan worden dan wanneer de betrokken persoon zijn toestemming heeft gegeven of nog wanneer het noodzakelijk is voor de uitoefening van de overeenkomst waarbij de betrokken persoon partij is. Om geldig te zijn moet de toestemming van de werknemer het voorwerp uitmaken van een niet dubbelzinnige uitoefening vanwege de werknemers. De vraag in verband met de noodzaak bij het uitoefenen van de overeenkomst lijkt ons echter moeilijker om te vervullen: het goederenvervoer of het persoonvervoer was toch ook mogelijk voor de komst van de GSM of de GPS?

Tenslotte zal een specifieke verklaring in verband met de gegevensverwerking met betrekking tot de lokalisering bij de Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer gebeuren bij toepassing van artikel 8 van de wet van 8 december 1992 gezien de uitzonderingen welke door de wet van 13 februari 2001 worden voorzien , volgens ons, in casu niet van toepassing kunnen zijn. Wanneer kan zodoende het gebruik van dergelijke gegevens als verkeerd worden geoordeeld ? Wanneer zal in aanmerking worden genomen dat er een inbreuk is op het privé – leven van de werknemers?

Arrest van 18 november 2004

In een arrest van 18 november 2004 heeft het Arbeidshof van Brussel de gelegenheid gehad zich over deze aangelegenheid uit te spreken.

Feiten

Een taxibestuurder werd wegens ernstige fout ontslagen omdat hij ondanks de verbintenissen die hij heeft aangegaan belangrijke en constante sneldheidsovertredingen heeft begaan. De taximan was de mening toegedaan dat zijn ontslag onwettig was het bewijs van de betwiste snelheidsovertreding werd verkregen dankzij de installatie van een GPS en dus volgens hem tengevolge van een inbreuk op zijn privé –leven.

Stelling van het Hof

Het Arbeidshof was de mening toegedaan dat in de mate waarin de taxivennootschap het GPS systeem gebruikte ten einde zijn voertuigen te lokaliseren en als dusdanig toe te laten op grond van de nabijheid een taxi naar een klant te sturen het geenszins om een inbreuk op het privé – leven gaat maar om het normale beheer van een taxi vennootschap. Het nagestreefde doel bestond er dus volgens het Hof niet in om op de ene of de andere wijze het gedrag van de bestuurders te controleren gezien er geen enkel middel was opgestart om hen te bespioneren.

Moet men in casu dus in aanmerking nemen dat de doelstelling wettig is?

De aanvankelijke doelstelling het normale beheer van een taxi onderneming werd deze niet afgewend om de werknemers te evalueren en ze uiteindelijk te sanctioneren. Alles zal natuurlijk te maken hebben met de zaak, met het rationeel en redelijk gebruik van deze technologieën.

De grens lijkt soms heel klein, opgepast voor misbruiken!