Belgisch recht: Een testament opstellen

Wie niet wil dat zijn erfenis na zijn overlijden geregeld wordt volgens de wettelijke bepalingen, kan een testament laten opmaken. Zo beslis je zelf wat er met je vermogen gebeurt na je dood. Het Belgische erfrecht kent heel wat regels omtrent de nalatenschap van een overleden persoon. Wie echter niet wil dat zijn vermorgen verdeeld wordt volgens deze wettelijke bepalingen, kan een testament opmaken of laten opmaken waarin hij bepaalt wat er na het overlijden met de nalatenschap moet gebeuren.

De nalatenschap

De nalatenschap, in de volksmond ook wel erfenis genoemd, is het geheel van het vermogen en de schulden die een overleden persoon achterlaat. De verdeling van de nalatenschap kan, zoals eerder gezegd, gebeuren via de wet, of via een door de overledene opgemaakt testament.

Een bepaald goed of bepaalde geldsom die u via uw testament wil nalaten aan een bepaald persoon, wordt een legaat genoemd. Er zijn 3 soorten legaten:

• Bijzonder legaat: De erfgenaam krijgt een precies omschreven goed, zoals een bepaald juweel of een precies bepaalde som geld
• Legaat ten algemene titel: De erfgenaam krijgt een gedeelte of percentage van de goederen, bijvoorbeeld alle onroerende goederen of 1/4 van de roerende goederen
• Algemeen legaat: Een of meer personen erven de algemeenheid van goederen die de overledene nalaat

Soorten testamenten

Er bestaan 3 soorten testamenten. Het eigenhandig testament wordt door uzelf geschreven, zoals de naam al doet vermoeden. Het notarieel testament wordt door uw notaris opgemaakt. Het internationaal testament is aangewezen bij een nalatenschap in een internationale context. Het wordt ook opgemaakt met behulp van een notaris. Alle testamenten die bij een notaris in Belgie worden neergelegd, worden geregistreerd bij het Centrum der Registratie van Testamenten.

Notaris

Als u een testament wenst op te stellen, is het raadzaam dit via een notaris te doen. Hij zal u alle informatie kunnen verstrekken over de mogelijkheden om uw nalatenschap te verdelen. De notaris kan ook het testament zelf opstellen, zodat alle formaliteiten zeker vervuld zijn.

Ook als er tijdens uw leven, maar na de opmaak van uw testament, grote verandering in uw persoonlijke situatie of in uw vermogen plaatsvinden, is het aan te raden uw notaris te raadplegen. Hij zal u kunnen vertellen of u aanpassingen dient te doen aan uw testament.

Goed doel

Een testament wordt vaak opgesteld wanneer de overledene een deel van zijn nalatenschap wenst te schenken aan een erfgenaam die niet in de wet staat omschreven, zoals een goed doel.

Let op, u bent hierbij niet onbeperkt in uw mogelijkheden! U kan de zogenaamde reservataire erfgenamen, dit zijn de erfgenamen die steeds recht hebben op een voorbehouden erfdeel, niet voorbijlopen. Hun 'reserve' kan nooit aan een goed doel geschonken worden. Een voorbeeld van een reservataire erfgenaam is de langstlevende echtgenoot, die altijd de helft van de nalatenschap in vruchtgebruik erft.

Het beschikbare deel van uw erfenis, dat dus niet is voorbehouden, kan u vrij schenken aan een stichting of organisatie. Raadpleeg voor meer informatie uw notaris.