Ongehuwd kinderen: Wat moet je regelen?

Vroeger een schande, nu in de meeste kringen de normaalste zaak van de wereld: een kindje krijgen terwijl je niet getrouwd bent. Maar let op! Een aantal zaken die automatisch geregeld zijn wanneer je getrouwd bent, moet je als ongehuwd stel apart regelen.

Erkenning

Wanneer je getrouwd bent, beschouwt de wet de echtgenoot automatisch als de vader van de kinderen die binnen het huwelijk geboren worden. Wanneer je niet getrouwd bent, zal de biologische vader het kindje moeten erkennen om zich ook in juridische zin de vader te kunnen noemen. Pas dan is hij verplicht het kind te onderhouden en krijgt hij een erfrechtelijke band met hem of haar. Je kunt een baby erkennen nadat hij of zij geboren is maar het kan ook al vóór die tijd, het erkennen van de ongeboren vrucht wordt dat genoemd. Het is aan te raden omdat zo snel mogelijk te doen, wanneer de vader van de baby iets overkomt tijdens de zwangerschap is dat in ieder geval geregeld. Bij het erkennen kun je meteen de naamskeuze regelen (zie naamskeuze). Wanneer de moeder niet de Nederlandse nationaliteit heeft en een vader met de Nederlandse nationaliteit erkent de baby na de geboorte dan krijgt de baby als gevolg van de wetswijziging van 1 april 2003 niet meer automatisch de Nederlandse nationaliteit. Het kind is dan een vreemdeling en er dient een verblijfsvergunning aangevraagd te worden, wat weer de nodige kosten met zich meebrengt. Erkent de vader de baby voor de geboorte dan is er niets aan de hand, het kindje krijgt na de geboorte automatisch de Nederlandse nationaliteit.

Erkennen doen je bij de Burgerlijke Stand, om een kind te kunnen erkennen is toestemming nodig van de moeder. Bij het eerste kindje van het ongehuwde stel dient de moeder ook lijfelijk bij de erkenning aanwezig te zijn.

Naamskeuze

Tegelijk met het erkennen kiezen de ouders welke naam het kindje gaat dragen. Deze keus geldt meteen voor alle volgende kinderen die het stel krijgt en kan alleen in hele speciale gevallen achteraf worden gewijzigd. Per 28 februari 2009 is het wel mogelijk om de naamskeuze van de kinderen te herzien wanneer de ouders in het huwelijk treden. Als er geen naamskeuze gemaakt wordt door een ongehuwd koppel dan krijgen alle kinderen uit de relaties van deze ouders de achternaam van de moeder.

Gezamenlijk gezag

Wanneer een ongehuwde vader zijn kind erkend heeft, betekent dat niet, dat hij ook het ouderlijk gezag met de moeder deelt. Ouderlijk gezag is het recht en de plicht om het kind op te voeden en te verzorgen. Daarnaast is diegene die het ouderlijk gezag over een kind heeft, ook zijn of haar wettelijke vertegenwoordiger. Ieder kind onder de achttien jaar staat onder ‘gezag’ van één of meerdere volwassen. Bij ongehuwde ouders gaat het ouderlijke gezag alleen naar de moeder, wanneer ook de vader het ouderlijk gezag wil verkrijgen, zullen de ouders samen een verzoek tot aantekening in het gezagsregister in moeten dienen bij de Rechtbank (vroeger het kantongerecht).

Dit verzoek kan gedaan worden als aan de volgende voorwaarden voldaan is:

• De vader heeft het kind erkend
• De moeder is meerderjarig of meerderjarig verklaard en vader is meerderjarig
• De ouders zijn niet met elkaar gehuwd en ook niet met elkaar gehuwd geweest
• Geen van beide ouders lijdt zodanig aan een geestelijke stoornis waardoor het uitoefenen van gezag onmogelijk is
• De vader of moeder is niet ontheven van, of uitgezet uit het gezag over het kind waarop het verzoek betrekking heeft
• Er is geen 3e persoon met het gezag belast
• De ouders zijn geen van beiden onder curatele gesteld. De griffier van de rechtbank vraagt bij het Centraal Curatele Register in Den Haag een bewijs op dat de moeder noch de vader in het curatele register voorkomt
• Er heeft niet al eerder een verzoek en aantekening in het gezagsregister plaatsgevonden t.a.v. hetzelfde kind

Testament ten behoeve van langstlevende en samenlevingscontract

Wanneer je gehuwd bent, ben je ook de erfgenaam van je partner. In het nieuwe erfrecht is geregeld dat kinderen van gehuwde ouders hun erfdeel niet meer kunnen opeisen wanneer één van de ouders komt te overlijden. Om ervoor te zorgen dat je kinderen dit ook niet kunnen wanneer je niet gehuwd bent, moet je bij een notaris een testament ten behoeve van de langstlevende en een samenlevingscontract op laten stellen. De meeste stellen gebruiken deze akte ook om een voogd aan te wijzen voor het geval beide ouders overlijden. Het aanwijzen van een voogd is natuurlijk voor iedere ouder belangrijk om te doen.