Werken voor minimumloon stimuleert niet

In Nederland krijgt iedereen minimaal het bestaansminimum. Hierdoor wordt het verschil tussen werken voor het minimumloon en het ontvangen van een uitkering klein. Onze sociaal stelsel biedt voor iedereen een vangnet. Iedereen die niet in staat is om zelf te voorzien in een bestaansminimum, heeft recht op een uitkering. De uitkering heeft een tijdelijk karakter, want de uitkeringsgerechtigde moet zo snel mogelijk zelf kunnen voorzien in een maandelijks inkomen.

Werken tegen het minimumloon

Voor bepaalde beroepen en functies geldt een salaris van het minimumloon of iets meer dan het minimumloon. De komende jaren zal het inkomen stijgen doordat de hoogte van het minimumloon twee keer per jaar wordt bijgesteld in verband met de stijging van de lasten en inflatie. Toch zal de financiële positie van werknemers met het laagste inkomen niet verbeteren. De stijging van het loon, wordt weer opgeheven door stijging van de uitgaven.

Niet werken en een uitkering ontvangen gebaseerd op het minimumloon

Werknemers die hun baan verliezen, hebben in eerste instantie onder voorwaarden recht op een WW-uitkering. De hoogte van deze uitkering bedraagt de eerste twee maanden 75 procent van het laatstverdiende loon. De resterende looptijd van de uitkering bestaat er recht op 70 procent van het laatstverdiende loon. Eventueel wordt de uitkering aangevuld tot het bestaansminimum. Nadat de WW-uitkering is gestopt, kan er recht bestaan op een bijstandsuitkering. De hoogte van deze uitkering is afhankelijk van het gezinsinkomen en de samenstelling van het gezin.

Bijstandsuitkering

Gezinnen die geen recht meer hebben op een andere vorm van uitkering, kunnen recht hebben op een bijstandsuitkering. In hoeverre er recht bestaat is ook afhankelijk van de vermogenspositie van het gezin en de eventuele overwaarde dat in het huis aanwezig is. Het recht wordt uitgedrukt in een percentage van het minimumloon.

Een werknemer die geen recht meer heeft op een WW-uitkering, kan recht krijgen op een bijstandsuitkering. Hierbij wordt ook rekening gehouden met het inkomen van de rest van het gezin. Een inkomen van de partner kan invloed hebben op de hoogte van de uitkering. Het recht op uitkering kan zelfs helemaal komen te vervallen door het gezinsinkomen. Sterker nog, zelfs het inkomen van inwonende kinderen, worden meegewogen in het recht op een bijstandsuitkering van de ouders.

Verschil tussen het besteedbaar inkomen van werknemer en uitkeringsgerechtigde is te klein

Het moet voor uitkeringsgerechtigden wel interessant zijn om weer aan het werk te gaan. Door het bestaansminimum en de hoogte van het minimumloon, kan de situatie ontstaan dat er een klein inkomensverschil ontstaat tussen een werkende en de gerechtigde op een bijstandsuitkering. De motivatie om te gaan werken zal in dat geval ontbreken.

Netto is het nog steeds aantrekkelijker om te werken

In ons belastingstelsel zijn maatregelen getroffen om te voorkomen dat het financieel niet aantrekkelijk is om te werken. Toch zal de motivatie nog steeds moeilijk op te brengen zijn als het verschil netto honderd tot tweehonderd euro bedraagt. Voor een relatief klein verschil moet de werknemer mogelijk wel 40 uren in de week werken plus de reistijd om op het werk te komen.